Zo begint ons telefoongesprek. De context: Ik ondersteun tijdelijk een team (wat veel te veel werk te verzetten heeft) door af en toe een verhuring of huisbezoek te doen. Deze heer - laten we hem Gerrit noemen - heeft gereageerd op een woning en niet tijdig zijn papieren ingeleverd. Het bijzondere aan de woning: het betreft een open plek in een actieve woongemeenschap. Ik heb hem afgewezen. En daar is hij het niet mee eens. Wat duw- en trekwerk aan de telefoon verder besluit ik hem het voordeel van de twijfel te geven. Ik ga op huisbezoek. Om kennis te maken.

Er bekruipt me een onderbuikgevoel

Het is oktober 2023. Ik bel aan. Zie beweging. Een schim struint in de gang. "Wacht even: ik kom." De deur zwaait open. Hij ziet er wat wild uit, deze oude baas 👴🏼. Hij ruikt naar de zure lucht van ammonia die ik verwar met alcohol in de ochtend. Er hangt een muffe walm om hem heen. "Leuk dat je er bent, kom je binnen wijfie?" Hij loopt voor me uit.

"Ik woon hier al 53 jaar. Ben begonnen met ruimen. Als ik hier weg ga, moet het wel netjes zijn." Hij is best snel voor zijn leeftijd (82) en voor ik het weet sta ik in totale verwondering in de woonkamer.
Een smaakvolle, verbouwde en volledig witte kamer (Jan des Bouvrie zou er trots op zijn). Hij ziet mijn verwondering. "Ja, had je niet gedacht he? Van ouwe gekke Gerrit. Kom, ik laat je de rest zien."

Hij laat de ene na de andere prachtige kamer laat zien en glimt van trots. Hij heeft een decennium vol verlies achter de rug. De ammonialucht bij binnenkomst is de ammonia waar hij zijn verfkwasten mee wast. Hij ruikt ernaar - zoveel klust hij. We gaan zitten (met een serieus goede kop koffie) aan zijn eettafel. Ik stel hem een vraag. Zijn gezichtsuitdrukking is ineens anders.

Op dit moment weet ik dat er iets anders speelt

Hij draait zijn hoofd om en brult:

👴🏼 Wegwezen nu. Ze mag je niet zien. Als ze dit ziet denkt ze dat ik gek ben.
👩🏻 Wie zou ik dan zien Gerrit?
👴🏼 Zie jij hem ook dan?
👩🏻 Die man? Ja. Wie zie ik dan?
👴🏼 Dat is Jan. God kind, fijn dat je hem ziet. Dat is mijn oudste. Hij spookt hier rond. En hij wil niet weg. Zo is het onverkoopbaar dit huis. Wat fijn dat jij hem ook ziet.
👩🏻 Jeetje Gerrit. Wat fijn voor je dat Jan zo dichtbij is. En wat vervelend dat anderen hem niet zien. Hoe reageren mensen erop?
👴🏼 Mijn dochter denkt dat ik gek ben. Snap je nu waarom ik naar die woongemeenschap moet? Anders laat ze me opnemen (en hij begint te huilen).

Bijna moet ik ook huilen. Bijna ...

Met een brok in mijn keel zit ik op de bank. Ik voel vooral verdriet. Want heel eerlijk: ik begrijp zijn dochter wel. Ik herken maar al te goed wat er voor me gebeurt. En ik voel me ook schuldig. In mijn hoofd had ik voor de deur al een oordeel geveld - dat in de gang bevestigd werd. Tegelijkertijd weet ik dat ik nú handelen moet. Anders ben ik Gerrit kwijt.

➡ Ik begrijp hem en ga mee in zijn waan. Dit is zijn waarheid. Ik spreek af hem een week later mét zijn dochter te zien. Ik troost hem en voer een uitgebreid gesprek over Jan.

Dit is mijn feelgood momentje

➡ We zijn 4 maanden verder. Mijn meedoen heeft het effect van vertrouwen. Met zijn dochter heeft hij de huisarts verteld dat hij Jan ziet. En uiteindelijk verhuisde hij naar een bijzondere woonvorm met een indicatie. Een woongroep voor dementerende ouderen waar hij klussen mag.

❤️ Recent ben ik bij hem geweest. En de lieve Gerrit herkent me. Ik had goede koffie mee. Heel soms heb ik het gevoel dat ik in mijn opdrachten er even voor iemand toe doe. Dankjewel Gerrit. Je bent lang zo gek nog niet.